Hakan Kaplan 
İngiliz finans gazetesi Financial Times (FT), Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) altın rezervlerindeki olağanüstü hareketliliği detaylı bir şekilde inceledi. Gazete, Türk Lirası’nın (TL) değer kaybını önlemek için Mart ayında gerçekleştirilen yaklaşık 20 milyar dolarlık büyük bir satış ve takas (swap) işleminin etkilerini ele aldı. Bu operasyonun büyüklüğü, küresel altın fiyatlarının son yıllarda en kötü aylık performansını sergilemesine yol açtı.
TCMB’nin 27 Şubat ile 27 Mart tarihleri arasında 52 ton altın sattığı belirtildi. Londra merkezli veri analizi şirketi Metals Focus’un verilerine dayanan bu satış, Türkiye’nin net merkez bankası altın rezervlerini 440 tona kadar düşürdü ve bu, son iki yılın en düşük seviyesini oluşturdu.
İsviçreli analiz uzmanı Nicky Shiels, Financial Times’a verdiği demeçte, altın fiyatlarının 1.000 dolara kadar düşmesinin ana sebebinin merkez bankaları, özellikle de TCMB olduğunu vurguladı. Shiels, merkez bankalarının daha önce güvenilir bir destek mekanizması olarak görüldüğünü ancak son satışların bu güveni zedelediğini belirtti.
Ekonomi yazarı Uğur Gürses de TCMB’nin rezervlerinin büyük bir kısmının altın olduğunu hatırlatarak, acil dolar likiditesi sağlamak amacıyla altın satışının veya takasının kaçınılmaz hale geldiğini ifade etti. Gürses, piyasaya tek seferde giren 50 tonluk altının fiyatlar üzerinde ciddi bir olumsuz etki yarattığını dile getirdi.
Bürümcekçi Araştırma ve Danışmanlık’ın verilerine göre, İran savaşı başladığından itibaren Türkiye’nin net uluslararası rezervleri neredeyse yüzde 50 azalarak 46 milyar dolara düştü. Haberde ayrıca, doğrudan satışların yanı sıra 79 tonluk altın takası (swap) işlemi yapıldığına da değinildi. Altın külçelerinin kiralanması aracılığıyla gerçekleştirilen bu işlemler, piyasada altın arzını artırarak fiyatları aşağı çekme etkisi yarattı. TCMB’nin bu stratejileri, diğer merkez bankalarıyla birlikte ABD Hazine tahvillerini satarak nakit yaratmaya çalışan bir konuma gelmesine neden oldu.
